Paatje (95) is nog gewoon Verdi (24) van binnen (2-3)

Paatje Phefferkorn “Noem mij toch Verdi,” zei Paatje Phefferkorn (95) tegen me. “En geen u.”  Ik zei meteen helemaal niks meer. Paatje, ik bedoel Verdi, keek me aan. Ik keek rond. En toen zag ik dat portretje van een jongeman, voor in de twintig, schatte ik.

“Daar ben ik 24 jaar,” zei iemand naast me. “Ik zag er jonger uit.”

“Ach”, zei ik.  Daarna vroeg ik Verdi naar zijn leven in Indië, hoe hij piloot werd,  zijn huwelijk met een meisje Bronkhorst, het Jappenkamp in en daarna, de eerste jaren in Nederland, en zijn Indo-vlag.

Al die tijd, dus zo’n 71 jaar, heeft hij die foto bij zich gehad. Ook andere, maar deze staat ingelijst. Dat zegt: zo ben ik nog, van binnen. Noem mij bij mijn naam.

Misschien ben ik oud van buiten, maar verder niet.

Deze zomer was Verdi Phefferkorn van Offenbach ook weer op de Tong Tong Fair aanwezig. Hij gaf met anderen een pencak silat demonstratie, en legde speciaal aan de dames het een en ander uit over zelfverdediging. “En dan grijp je hem bij zijn Keessie.” Zoiets was het. Iedereen lachen, de boodschap kwam over.  Dat kenmerkt de goede leraar.

Ik mocht hem interviewen in het Bintang Theater, drie kwartier lang. Toen zag ik Paatje alleen nog als Paatje: een leuke oude man, die enorm grappig over vrouwen kan vertellen. “Nederland vond ik een mooi land. Want wat ziet mijn oog? Op elke hoek van de straat zag ik vrouwelijk schoon.”  Zoals hij dat kan zeggen, uniek. Hij is ook artiest. Het theater zat bomvol mensen en iedereen lachte. Die Paatje toch.  Ik lachte ook.

Maar door die foto begreep ik:

  • je hebt Paatje de pencak silat leraar
  • en je hebt Verdi

Verdi begin ik pas te leren kennen. Wat ik van hem weet is dit: hij is gelovig, een vechtsporter, ingewijd in de mystiek van pencak silat en hij is heel goed met woorden.  Ja, en hij is dus 24 jaar. Van binnen, niet van buiten.

Je innerlijke leeftijd is misschien je echte leeftijd

Herkent u dat: van binnen jonger zijn dan van buiten?

Paatje spreekt (1-3)


Paatje spreekt. Paatje is: Verdi Phefferkorn von Offenbach. Hij is 95 jaar, volgend jaar wordt hij 96. Hij traint elke dag pencak silat. El.ke.dag. Dan word je dus zo: tanig, sterk, veerkrachtig. Af en toe praten we. Gezellig bij hem thuis op de bank. Paatje schrijft geen brieven, hij zit niet op het internet, maar hij is wel een verteller.

Dat ik onze gesprekken filmt, vindt hij best. Hij heeft wel ergere dingen meegemaakt en bovendien: er komen om de haverklap mensen bij hem. Ze filmen hem. Ze fotograferen hem. Ze vragen of hij op een school komt spreken. Indische jongeren die meer willen weten over hun afkomst, vertelt hij over Indië. Paatje: “Als ik over de Tong Tong Fair loop, willen ze allemaal met me op de foto.” Dat is waar.

Hij is enorm vitaal. Trainen en positief denken is de helft van het geheim.

Maar toch is er de leeftijd die hem soms parten speelt. Dat merk ik in ons gesprek. Ik kan niet vragen: “Wanneer was dat precies?” Of: “In welke straat was dat?” Details zijn er niet altijd meer.

Dus wat ik doe is dit: luisteren en kennis verzamelen.

Het gaat er niet om wat we vergeten zijn, het gaat erom wat we nog weten.

Herinneren is iets anders dan de koelkast opendoen en de taugé eruithalen. Hopla, deur weer dicht. Klaar. Zo  gaat het niet. Verwacht het niet van uzelf. Herinneren is:

  • eerst gewoon het verhaal vertellen of opschrijven: waar gaat het over, wat weet u nog
  • dan even laten rusten
  • (het onderbewustzijn gaat nu aan het werk om meer herinneringen op te diepen)
  • nog een keer het verhaal opschrijven of vertellen: grote kans dat er al meer details komen, “o ja, nu weet ik het weer”
  • wat ook helpt: vragen aan uzelf noteren: “Wie woonden er naast ons in Bandoeng?”  Daar gaat het onderbewustzijn mee aan de slag
  • geduld, herinneren is geduld

U ziet dat Paatje steeds meer gaat vertellen. Hij voelt: zij heeft geduld, tijd en aandacht. Als ik bij hem ben, is dat ook zo.

In dit filmpje vertelt hij over hoe pencak silat in zijn leven kwam en over het verband met de mystiek. In een later gesprek gaat hij er dieper op in. Er komen nog twee artikelen over deze bijzondere man.

Ik hoop dat Paatje anderen inspireert om het levensverhaal door te geven.  Alleen als de ouderen vertellen, kunnen de jongeren iets leren.

Steek uw teen in de kali

    Een teen? Eéntje? Ja. Is genoeg.  We zijn niet allemaal zo van plons-erin. Soms is even kijken, voelen, wachten ook een goede aanloop. Kan.

De een springt.
De ander is voorzichtig.

Wanneer u niet van het plons-erin bent, dan doet u dan gewoon niet. Ik heb dan iets anders voor u:

1 een gratis e-book waarin ik u drie tips geef om herinneringen gemakkelijk door te geven. Ik hou van gemak. Anders was ik wel algebra gaan studeren.

2 een gratis abonnement op de nieuwsbrief: daarin staan tips en nieuwtjes. Opzeggen is gemakkelijk en terugkomen ook.


Doet u ook mee?